ThanMat.comThân Mật
Khi cần người ngoài giúp

Chọn chuyên gia tư vấn hôn nhân: hỏi gì ở buổi đầu, buổi tư vấn diễn ra thế nào

Cách chọn người tư vấn hôn nhân đáng tin, dấu hiệu nên dè chừng, câu hỏi nên đặt ở buổi đầu, buổi tư vấn diễn ra ra sao và làm gì khi thấy không hợp.

A small bright counselling room seen from the doorway, a sofa for two facing one armchair, box of tissues on a side table, rain on the window behind

Người tư vấn hôn nhân nên chọn là người được đào tạo bài bản về tâm lý hoặc công tác xã hội, nói rõ cách làm việc và chi phí, giữ kín chuyện của hai người, và không đứng về phía ai. Buổi đầu là buổi để hai vợ chồng xem có hợp với người này không, chứ chưa phải lúc giải quyết mọi chuyện, nên cứ hỏi thẳng những gì mình băn khoăn.

Bài này giới thiệu các kiểu người hỗ trợ hôn nhân hiện có, tiêu chí chọn, những dấu hiệu nên dè chừng, danh sách câu hỏi cho buổi đầu, buổi tư vấn thường diễn ra ra sao, và cách xử lý khi sau vài buổi thấy không hợp. Bài không nêu tên cơ sở hay người cụ thể nào.

Những kiểu người có thể giúp vợ chồng

Không phải ai làm "tư vấn" cũng làm cùng một việc. Hiểu sự khác nhau giúp vợ chồng chọn đúng chỗ cho đúng chuyện.

Người hỗ trợPhù hợp khiLưu ý
Chuyên gia tâm lý, tư vấn viên có đào tạo về hôn nhân – gia đìnhCãi lặp, mất kết nối, khó nói chuyện, sau biến cố, mất lòng tinHỏi rõ chuyên môn và kinh nghiệm làm với cặp vợ chồng
Bác sĩ chuyên khoa tâm thần, tâm lý lâm sàngMột người có dấu hiệu trầm cảm, lo âu nặng, nghiện, mất ngủ kéo dàiGiúp riêng cho người đó, đi song song với tư vấn cặp đôi
Cơ sở tư vấn của tổ chức xã hội, hội phụ nữ địa phươngCần chỗ tin cậy gần nhà, chi phí thấp, có chuyện bạo lực cần hỗ trợHỏi trước cách giữ bí mật thông tin
Người lớn tuổi trong họ, người cả hai cùng nểChuyện còn nhẹ, cần người làm cầu nối nói chuyệnChỉ khi người đó thật sự giữ được trung lập
Luật sư, người làm nghề luậtĐã nghĩ tới chuyện ly thân, ly hôn và cần hiểu quyền, nghĩa vụKhông thay được tư vấn tâm lý, hỏi nguyên tắc chứ không xin phán quyết

Nhiều cặp cần hơn một kiểu hỗ trợ cùng lúc. Ví dụ người chồng đi khám vì mất ngủ kéo dài sau khi mất việc, hai vợ chồng đồng thời đi tư vấn để học cách nói với nhau về chuyện tiền trong giai đoạn khó. Điều quan trọng là không bắt một người hỗ trợ làm hết mọi việc.

Tiêu chí chọn người tư vấn

Có đào tạo rõ ràng. Người tư vấn nói được mình học gì, ở đâu, làm nghề bao lâu, có làm việc với cặp vợ chồng hay chủ yếu với cá nhân. Người làm nghề nghiêm túc không ngại những câu hỏi này.

Nói rõ cách làm việc. Mỗi buổi bao lâu, bao lâu gặp một lần, có buổi riêng từng người không, gặp trực tiếp hay trực tuyến, hủy lịch thế nào. Mọi thứ được nói từ trước, không mập mờ.

Giữ bí mật. Người tư vấn nói rõ những gì được giữ kín và những trường hợp ngoại lệ, chẳng hạn khi có nguy cơ ai đó bị hại. Không đem chuyện của khách kể lại làm ví dụ có thể nhận ra người.

Không đứng về phía nào. Cả hai vợ chồng đều cảm thấy được nghe. Nếu sau buổi đầu một người thấy mình bị "xử", nên nói ra ở buổi sau hoặc cân nhắc đổi người.

Hợp về cách nói chuyện. Có người thích người tư vấn nhẹ nhàng, có người cần người thẳng thắn. Cảm giác dễ nói chuyện với người tư vấn quan trọng hơn danh tiếng.

Thuận tiện để đi đều. Tư vấn cần đi đều mới có tác dụng. Một chỗ quá xa hoặc giờ giấc quá khó sắp xếp sẽ khiến hai người bỏ dở giữa chừng.

Những dấu hiệu nên dè chừng

Bên cạnh những người làm nghề tử tế, cũng có nơi hứa hẹn quá đà hoặc làm việc thiếu chuẩn mực. Một vài dấu hiệu sau đáng để dừng lại suy nghĩ.

  • Hứa chắc chắn "cứu" được hôn nhân sau một số buổi nhất định, hoặc cam kết hoàn tiền nếu hai người không hàn gắn.
  • Phán ngay ai đúng ai sai sau vài phút nghe một phía kể qua tin nhắn hay cuộc gọi.
  • Khuyên theo dõi điện thoại, đọc trộm tin nhắn, cài phần mềm kiểm tra người kia, hay "thử lòng" bằng cách dàn dựng.
  • Gợi ý mua thêm sản phẩm, bùa, vật phẩm, khoá học đắt tiền như điều kiện để hôn nhân tốt lên.
  • Ép trả trước một gói dài ngay buổi đầu, không cho thử một buổi.
  • Tự chẩn đoán bệnh tâm thần cho người vắng mặt, hoặc kê thuốc mà không phải bác sĩ.
  • Kể chuyện riêng của các khách khác với đủ chi tiết để nhận ra.

Gặp một trong những dấu hiệu trên, vợ chồng không cần cãi lý với người đó, chỉ cần không quay lại. Trải nghiệm xấu với một người không có nghĩa tư vấn nói chung vô ích; nó chỉ có nghĩa người đó không phải người phù hợp.

Câu hỏi nên đặt ở buổi đầu

Buổi đầu có hai việc: người tư vấn tìm hiểu chuyện của hai vợ chồng, và hai vợ chồng tìm hiểu người tư vấn. Không có câu hỏi nào là thất lễ. Một số câu nên chuẩn bị sẵn:

  • "Anh hoặc chị đã làm việc với nhiều cặp vợ chồng có chuyện giống nhà em chưa?"
  • "Mỗi buổi kéo dài bao lâu, thường cần khoảng bao nhiêu buổi, và chi phí tính thế nào?"
  • "Có buổi nào gặp riêng từng người không? Điều một người nói riêng có được kể lại cho người kia không?"
  • "Những gì vợ chồng em kể được giữ kín đến đâu, trường hợp nào thì phải báo cho người khác?"
  • "Giữa các buổi, vợ chồng em có cần làm bài tập gì ở nhà không?"
  • "Nếu sau vài buổi bọn em thấy không tiến triển thì nên làm gì?"

Câu trả lời càng rõ ràng, cụ thể thì càng dễ tin. Người tư vấn trả lời vòng vo về chi phí hay về chuyện giữ bí mật là dấu hiệu đáng cân nhắc. Ngược lại, có người tư vấn sẽ chủ động nói hết những điều này trước khi được hỏi, và đó là một điểm cộng.

Một buổi tư vấn thường diễn ra thế nào

Buổi đầu thường dài hơn những buổi sau. Người tư vấn hỏi về hai người: quen nhau thế nào, cưới bao lâu, có con chưa, chuyện gì khiến hôm nay ngồi đây. Họ cũng hỏi mỗi người muốn điều gì sau quá trình này. Hai câu trả lời có khi rất khác nhau, và điều đó bình thường.

Ở những buổi sau, người tư vấn thường chọn một chuyện cụ thể vừa xảy ra trong tuần để cùng xem lại: ai nói gì, ai cảm thấy gì, lúc nào thì mọi thứ trượt đi. Họ giúp hai người chậm lại, nói câu của mình mà không bị ngắt, và nghe lại điều người kia vừa nói bằng lời của mình. Có lúc họ dừng một câu đang leo thang để hai người thở.

Một số người tư vấn có buổi gặp riêng từng người để hiểu thêm hoàn cảnh, rồi quay lại buổi chung. Nhiều người giao bài tập về nhà, như mỗi ngày dành mười lăm phút nói chuyện không điện thoại, hoặc ghi lại một lần thấy biết ơn người kia.

Đừng ngạc nhiên nếu sau vài buổi đầu, hai người thấy nặng nề hơn. Những chuyện bị giấu lâu năm được nói ra thường gây đau trước khi nhẹ đi. Nếu cảm giác đó kéo dài mà không có chút tiến triển nào, hãy nói thẳng với người tư vấn.

Chuẩn bị trước buổi tư vấn đầu tiên

Một chút chuẩn bị giúp buổi đầu đỡ lan man, nhất là khi thời gian có hạn.

  1. Mỗi người tự viết riêng ra giấy ba chuyện mình thấy khó nhất trong hôn nhân lúc này, không cho người kia xem trước.
  2. Nghĩ xem mình muốn điều gì sau quá trình tư vấn: nói chuyện được với nhau, gỡ một chuyện cũ, hay hiểu xem mình có muốn tiếp tục không.
  3. Thống nhất với nhau một điều: không mang chuyện trong phòng tư vấn ra cãi tiếp trên đường về.
  4. Sắp xếp chỗ gửi con và giờ giấc để cả hai đến đúng giờ, không vội vã.
  5. Nếu tư vấn trực tuyến, chọn một phòng kín ở nhà, đeo tai nghe, chắc chắn con không nghe được.

Sau buổi đầu, mỗi người tự hỏi: mình có thấy được nghe không, mình có dám nói thật với người này không. Nếu cả hai đều trả lời có, đó là một khởi đầu tốt. Nếu một người trả lời không, nói chuyện đó ra trước khi quyết định có tiếp tục với người tư vấn này hay không.

Khi thấy không hợp: đổi người hay dừng lại

Không hợp với người tư vấn là chuyện xảy ra thường xuyên, không phải lỗi của ai. Có người nói quá nhiều, có người im lặng quá lâu, có người khiến một trong hai vợ chồng thấy bị dồn ép. Trước khi bỏ, hãy nói điều đó ở buổi kế tiếp: "Em thấy hai buổi vừa rồi em ít được nói. Em muốn buổi sau mình đổi cách một chút." Người làm nghề tốt sẽ đón nhận góp ý này.

Nếu đã nói mà vẫn không ổn, đổi người là hoàn toàn bình thường. Vợ chồng nên bàn cùng nhau, chọn người mới theo tiêu chí đã rút ra từ lần trước, và kể ngắn cho người mới biết đã đi tư vấn ở đâu, vì sao dừng.

Còn nếu điều khiến hai người muốn dừng là vì các buổi tư vấn chạm tới những chuyện khó, thì đó lại có khi là dấu hiệu tư vấn đang đi đúng hướng. Phân biệt hai trường hợp này bằng một câu hỏi: mình muốn dừng vì người tư vấn làm sai, hay vì chuyện đang được nói ra làm mình đau. Trả lời thật lòng câu này giúp hai vợ chồng không bỏ cuộc ở đúng lúc sắp gỡ được nút thắt.

Câu hỏi thường gặp

Nên chọn người tư vấn hôn nhân là nam hay nữ?

Giới tính của người tư vấn không quyết định chất lượng. Điều quan trọng là cả hai vợ chồng đều thấy được nghe và không ai thấy người tư vấn nghiêng về phía mình hay người kia. Nếu một người thấy khó nói với người khác giới, cứ nói ra để chọn người phù hợp.

Tư vấn hôn nhân trực tuyến có hiệu quả như gặp trực tiếp không?

Với nhiều cặp, tư vấn trực tuyến giúp đi đều hơn vì đỡ mất thời gian đi lại và gửi con. Điều cần là một chỗ kín đáo ở nhà, đường truyền ổn định và chắc chắn con cái không nghe được. Khi đang có bạo lực, gặp riêng trực tiếp ở nơi an toàn thường phù hợp hơn.

Người tư vấn có nói lại chuyện riêng của một người cho người kia biết không?

Điều này tuỳ cách làm việc của từng người tư vấn, và nên hỏi rõ ngay buổi đầu. Có người giữ kín những gì nói trong buổi riêng, có người đề nghị không giữ bí mật giữa hai vợ chồng. Biết trước giúp mỗi người quyết định mình nói gì.

Đi bao nhiêu buổi thì nên đánh giá lại?

Sau khoảng ba đến năm buổi, hai vợ chồng nên cùng người tư vấn nhìn lại: đã có gì thay đổi, điều gì vẫn kẹt. Nếu hoàn toàn không có tiến triển và cả hai không thấy được giúp, đó là lúc cân nhắc đổi cách làm hoặc đổi người.

Có nên tìm người tư vấn qua lời giới thiệu của bạn bè không?

Lời giới thiệu từ người từng được giúp là một nguồn tốt, nhưng vẫn nên tự hỏi những câu về đào tạo, cách làm việc, chi phí và giữ bí mật. Người hợp với cặp vợ chồng này chưa chắc hợp với cặp khác, vì hoàn cảnh và tính cách mỗi nhà một khác.

Một người thấy hợp, người kia thấy không hợp thì làm sao?

Người thấy không hợp nên nói lý do cụ thể, và người còn lại nên nghe chứ không thuyết phục ngay. Thử thêm một buổi có nói rõ góp ý với người tư vấn. Nếu vẫn vậy, đổi người là lựa chọn công bằng cho cả hai, vì tư vấn chỉ có tác dụng khi cả hai cùng tin.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138